ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΑ, ΒΙΒΛΙΟ 2, ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3, παρ.52-53

 

ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΑ, ΒΙΒΛΙΟ 2, ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3, παρ.52-53

METAΦΡΑΣΗ

Μόλις άκουσε αυτά ο Θηραμένης, πήδηξε πάνω στην εστία και είπε: «Εγώ, είπε, άνδρες, ικετεύω σε ό,τι πιο δίκαιο υπάρχει, να μην έχει ο Κριτίας το δικαίωμα να διαγράφει ούτε εμένα, ούτε όποιον θέλει από σας, αλλά σύμφωνα με το νόμο που αυτοί θέσπισαν, σχετικά με όσους περιέχονται στον κατάλογο, σύμφωνα μ’ αυτόν ,κι εσείς ,κι εγώ να κρίνομαι. Και αυτό, είπε, δεν το αγνοώ-μα τους θεούς-ότι δηλαδή δε θα μου είναι αρκετός αυτός ο βωμός, αλλά θέλω κι αυτό ν’ αποδείξω, ότι δηλαδή αυτοί όχι μόνο είναι πάρα πολύ άδικοι για τους ανθρώπους, αλλά και πάρα πολύ ασεβείς για τους θεούς. Εκπλήσσομαι όμως για λογαριασμό σας, άνδρες καλοί κι ενάρετοι, αν δε θα βοηθήσετε τους ίδιους σας τους εαυτούς και μάλιστα ενώ γνωρίζετε πως το δικό μου το όνομα δε σβήνεται ευκολότερα από το δικό σας».

Ερωτήσεις κατανόησης και ερμηνείας

1.       Ποια είναι η αντίδραση του Θηραμένη στην απόφαση του Κριτία;

2.       ἀνεπήδησεν ἐπὶ τὴν ἐστίαν: Ποιο νόημα είχε η κίνηση αυτή του Θηραμένη και γιατί πιστεύει ότι θα τον βοηθήσει;

3.       Τι θέλει να αποδείξει ο Θηραμένης στο σύντομο λόγο του προς τους βουλευτές και ποια επιχειρήματα χρησιμοποιεί;

4.     Οι Τριάκοντα χαρακτηρίζονται από τον Θηραμένη ἀδικώτατοι και ἀσεβέστατοι. Πώς δικαιολογεί αυτούς τους χαρακτηρισμούς; Είναι, κατά τη γνώμη σας, ορθοί;

5.     «θαυμάζω εἰ μὴ βοηθήσετε ὑμῖν αὐτοῖς». Ποὺ αποβλέπει ο Θηραμένης με τα λόγια αυτά;

6.     Να εξηγήσετε αν επιβεβαιώνονται από το λόγο του Θηραμένη οι χαρακτηρισμοί που του αποδίδονται στην περιληπτική παρουσίαση των παραγράφων 17-49.

7.   Να καταγράψετε την επιχειρηματολογία του Θηραμένη , να την αξιολογήσετε και να τη συγκρίνετε με αυτήν του Κριτία.

Ερωτήσεις γραμματικής

1. ἐννομώτατα, ἀδικώτατοι, ἀσεβέστατοι, καλοί, ἀγαθοί: Αφού τοποθετήσετε τα επίθετα στον παρακάτω πίνακα, να συμπληρώσετε τους άλλους βαθμούς και να σχηματίσετε τα αντίστοιχα επιρρήματα και τα παραθετικά τους:

Θετικός  βαθμός	Συγκριτικός Βαθμός	Υπερθετικός βαθμός
Επίθετα
Επιρρήματα

Ερωτήσεις συντακτικού

1. Έχουμε ήδη μιλήσει για τις πλάγιες ερωτηματικές προτάσεις που εισάγονται με το μόριο εἰ. Ποιες άλλες περιπτώσεις εισαγωγής δευτερευουσών προτάσεων στα αρχαία ελληνικά εισάγονται με το εἰ (ως υποτακτικό σύνδεσμο πλέον); Για να απαντήσετε στο ερώτημα ανοίξτε το βιβλίο του Συντακτικού σας (δευτερεύουσες προτάσεις, ή σύνδεσμοι) ή ακολουθήστε τη διαδρομή: www.greek-language.gr> Αρχαία ελληνική> Εργαλεία> Αρχές Σύνταξης > Περιεχόμενα> 7. Τα άκλιτα μέρη του λόγου > Σύνδεσμοι > (κατεβαίνοντας κάτω στη σελίδα) Σύνδεσμοι υπόταξης > 7.63: εἰ.

2.  Με βάση τις προηγούμενες σημειώσεις σας να αναγνωρίσετε την πρόταση «εἰ μὴ βοηθήσετε ὑμῖν αὐτοῖς». Να δικαιολογήσετε τον τρόπο εισαγωγής της και να βρείτε αντιστοιχία με τη νέα ελληνική.

 

Λεξιλογικές-Σημασιολογικές ασκήσεις

1.  Να μεταφέρετε στα ν.ελλ. τις παρακάτω προτάσεις:

ἱκετεύω τὰ πάντων ἐννομώτατα=

μὴ επἰ Κριτίᾳ εἶναι ἐξαλείφειν=

κατὰ τὸν νόμον καὶ ὑμῖν καὶ ἐμοὶ τὴν κρίιν εἶναι=

τὸ ἐμὸν ὄνομα οὐδέν εὐεξαλειπτότερον ἐστι ἤ τὸ ὑμῶν ἑκάστου=

2.    Με ποιες λέξεις του κειμένου σχετίζονται ετυμολογικά οι παρακάτω:  πηδάλιο, εστιατόριο, σεβαστός, απόφαση, άγνοια, θαυμαστός, αβοήθητος, συλλογή, αυτάρκης, βάση, διάρκεια.

3.       Να γράψετε ουσιαστικά, ρήματα ή επίθετα ετυμολογικώς συγγενή με τη λέξη ἑστία που να αποδίδουν το νόημα των φράσεων ή των προτάσεων που δίνονται:

συγκεντρώνω σε ορισμένο σημείο φωτεινή δέσμη:                                               

αυτός που αναφέρεται στην εστία:

συμπόσιο, παράθεση γεύματος με τη συμμετοχή πολλών προσώπων

ιδιοκτήτης εστιατορίου:

ο περιπλανώμνος, ο χωρίς εστία:

θεοί, προστάτες της οικογενειακής ζωής στην αρχαιότητα:

4. Να συνδέσετε τις λέξεις ή φράσεις της αρχαίας ελληνικής της στήλης Α με την απόδοσή τους στα νέα ελληνικά στη στήλη Β. Ένα στοιχείο της στήλης Β περισσεύει:

           Α                                                                          Β

1. ἡ ἑστία                                                           α) βοηθώ κάποιον

2. τὰ ἐννομώτατα πάντων ἱκετεύω              β) βωμός

3. ἐπὶ τινί ἐστι                                                  γ) ο σύμφωνος με το νόμο

4. ἡ κρίσις ἐμοί ἐστι                                       δ) απορώ με κάποιον / κάτι

5. ἀρκῶ τινί                                                     ε) ικετεύω σε ό,τι πιο δίκαιο υπάρχει

6.  θαυμάζω τινός                                          στ) αυτός που διαγράφεται εύκολα

7. καὶ ταῦτα γιγνώσκοντες                            ζ) έχει κάποιος το δικαίωμα να..

8. εὐεξάλειπτος                                             η) και μάλιστα ενώ γνωρίζετε

                                                                         θ) δικάζομαι

5. Ποια η σημασία των  παρακάτω λέξεων στην α.ε και στη ν.ε:  έγχειρίδια, προστάτης, λυμαινόμενον, έστία, κρίσις, κατακεκριμένον, άγορά.

6. Εντοπίστε την έννοια της λέξης παρακράτος στη διεύθυνση: http://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/lexica/search.html

καθώς και περιπτώσεις άλλων δικών – παρωδίας, όπως του Θηραμένη.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΑ, ΒΙΒΛΙΟ 2, ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3, παρ.50-51

 

 ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΑ,       ΒΙΒΛΙΟ 2,       ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3, παρ.50-51

 

METAΦΡΑΣΗ

Όταν τελείωσε, αφού πρώτα είπε αυτά,(ο Θηραμένης) και η βουλή ήταν φανερό ότι τα επιδοκίμασε, ο Κριτίας, επειδή γνώριζε, ότι αν επιτρέψει στη βουλή ν’ αποφασίσει γι’ αυτόν, θα γλίτωνε και επειδή αυτό δεν θα μπορούσε να το ανεχθεί, βγήκε έξω -αφού πρώτα είπε στους τριάντα τυράννους κάτι -και διέταξε αυτούς που είχαν τα μαχαίρια κάτω από τη μασχάλη να σταθούν μπροστά στα κιγκλιδώματα. Και μόλις μπήκε πάλι μέσα, είπε: «Εγώ, κύριοι βουλευτές, νομίζω ότι έργο του αληθινού ηγέτη είναι, όταν αυτός βλέπει τους φίλους του να εξαπατώνται, να μην το επιτρέπει. Κι εγώ λοιπόν, αυτό θα κάνω. Εφόσον μάλιστα αυτοί που έχουν σταθεί μπροστά στο κιγκλίδωμα λένε ότι δε θα μας επιτρέψουν, αν αφήσουμε τον άνδρα αυτόν (το Θηραμένη),να καταστρέψει την ολιγαρχία. Ορίζεται βέβαια στους νέους νόμους να μη θανατώνεται κανείς από όσους περιλαμβάνονται στους τρεις χιλιάδες πολίτες., χωρίς τη δική σας ψήφο, ενώ όσοι είναι έξω από τον κατάλογο να έχουν το δικαίωμα οι τριάντα να τους εκτελούν. Εγώ λοιπόν είπε, αυτόν εδώ το Θηραμένη το διαγράφω από τους καταλόγους με τη σύμφωνη γνώμη όλων μας (των τριάντα τυράννων δηλαδή).Και αυτόν είπε, τον καταδικάζουμε εμείς σε θάνατο».

1.  ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

1.   καὶ ἡ βουλή δήλη ἐγένετο εὐμενῶς ἐπιθορυβήσασα...: Ποιες ήταν οι αντιδράσεις του Κριτία στη στάση της βουλής και τι θέλησε να προλάβει;

2.   προσελθὼν καὶ διαλεχθείς τι τοῖς τριάκοντα ἐξῆλθε...: Τι, κατά τη γνώμη σας, συζήτησε ο Κριτίας με τους άλλους της ομάδας των Τριάκοντα; Να τεκμηριώσετε την άποψή σας με βάση το κείμενο.

3.   ΄Ηταν νόμιμη, κατά τη γνώμη σας, ενέργεια η διαγραφή του Θηραμένη από τον κατάλογο των «τρισχιλίων»;

4.   Ποιοι πολίτες περιλαμβάνονταν στον κατάλογο των «τρισχιλίων» και ποιο ρόλο είχαν στην πολιτική και κοινωνική ζωή της πόλης; Πού απέβλεπαν οι Τριάκοντα με το μέτρο αυτό;

5.   Ποιες μεθόδους και ποια τεχνάσματα χρησιμοποίησε ο Κριτίας, ώστε και τον αντίπαλό του, τον Θηραμένη, να εξοντώσει και ο ίδιος να φαίνεται ότι ενήργησε νομότυπα;

6.   α) Παρακολουθώντας στο κείμενο το λόγο και τις ενέργειες του Κριτία να σκιαγραφήσετε το ήθος και το ύφος του άνδρα και να κρίνετε την πολιτική του στάση.β)  Ποια λέξη επαναλαμβάνεται στο λόγο του Κριτία; Τι φανερώνει αυτό για τον χαρακτήρα του;

7.   Με ποιον τρόπο αφαίρεσε ο Κριτίας από τη βουλή την αρμοδιότητα να δικάσει τον Θηραμένη;

8.   καὶ ἐπιστῆναι ἐκέλευσε τοὺς τὰ ἐγχειρίδια ἔχοντας φανερῶς τῇ βουλῇ ἐπὶ τοῖς δρυφάκτοις: Για ποιο σκοπό ο Κριτίας έδωσε αυτή την εντολή;

9.   ἐν τοῖς καινοῖς νόμοις: Σε ποιους νόμους αναφέρεται ο Κριτίας;

10. συνδοκοῦν ἅπασιν ἡμῖν: Σε ποιους αναφέρεται ο προσδιορισμός ἅπασιν;

11. ῾Ως δὲ εἰπὼν ταῦτα ἐπαύσατο...:

α) Σε ποιον αναφέρεται το κείμενο;

β) Ποιο ήταν το περιεχόμενο του λόγου του και πόσο πειστικά ήταν τα επιχειρήματά του^[1]; Να λάβετε υπόψη σας και την αντίδραση της βουλής: δήλη ἐγένετο εὐμενῶς ἐπιθορυβήσασα

12.   Με ποιους εκφραστικούς τρόπους αποκαλύπτει ο Ξενοφώντας τις σκέψεις του Κριτία;

13. Ποια σκοπιμότητα κρύβει η εναλλαγή του α ενικού και α πληθυντικού προσώπου από την πλευρά του Κριτία;

14. Καταγράψτε τα επιχειρήματα του Κριτία στην παράγραφο 51, αναφέρετε το είδος του συλλογισμού και αξιολογήστε τα. Θα σας βοηθήσει το σχ. βιβλίο της Έκφρασης-Έκθεσης Γ’Λυκείου, σελ 21,  «Συχνά ορισμένα συλλογιστικά σχήματα, ενώ αντιβαίνουν στον ορθό λόγο και δεν έχουν αποδεικτική αξία, μπορούν εντούτοις να επηρεάσουν το δέκτη του μηνύματος και να τον παραπλανήσουν, επειδή εξωτερικά παρουσιάζουν πολλές ομοιότητες με τους έγκυρους συλλογισμούς. Τα συλλογιστικά αυτά σχήματα, που λέγονται και παραλογισμοί, μπορεί να οφείλονται είτε σε λογικά σφάλματα είτε σε πρόθεση εξαπάτησης, σε λογική παγίδα που στήνει ο πομπός στο δέκτη. Στην τελευταία περίπτωση ο παραλογισμός ονομάζεται σόφισμα»

2.  Γραμματικές ερωτήσεις - ασκήσεις

1. ἐγένετο, ἐπαύσατο, προσελθών, ἐκέλευσε: Να τοποθετήσετε τους ρηματικούς τύπους στο γ πληθυντικό του αορίστου στη φωνή όπου βρίσκεται το καθένα.

2. τοῦτο, τι: Να αναγνωρίσετε τις αντωνυμίες και να τις κλίνετε στο ίδιο γένος και στους δύο αριθμούς.

3.εὐμενῶς: Να γράψετε τα παραθετικά του επιρρήματος.

4. ὁρῶν: Να γράψετε τους αρχικούς χρόνους και το β΄ πληθυντικό πρόσωπο σ’ όλες τις εγκλίσεις του ενεστώτα και του αορίστου β΄ του ρήματος.

5.  εἰσελθών, εἶπεν: Να κλίνετε την προστακτική αορίστου β΄ των ρημάτων.

6.  Να γράψετε τις ακόλουθες προτάσεις μεταφέροντας όλες τις κλιτές λέξεις από τον ενικό στον πληθυντικό αριθμό και αντιστρόφως

 α)Οὗτος ἐκέλευσε τοὺς τὰ ἐγχειρίδια ἔχοντας (…).

β) Ἐγὼ οὖν τουτονὶ ἐξαλείφω ἐκ τοῦ καταλόγου.

γ)Καὶ τοῦτον ἡμεῖς θανατοῦμεν.

δ) Οὗτος ἐφοβεῖτο μὴ ὁ ἀντίδικος ἀναφύγῃ.

3.  Συντακτικές ερωτήσεις – ασκήσεις

1. Να συνδέσετε κάθε στοιχείο (μετοχή, πρόταση) της στήλης Α με την ισοδύναμή του ανάπτυξη σε πρόταση ή σύμπτυξη ή σε μετοχή, όπως δίνονται στη στήλη Β. Να αιτιολογήσετε την επιλογή σας στη (β) περίπτωση.

Α	Β
α) εἰπών	εἰ καὶ εἶπε ἐπεὶ εἶπε ἐπὰν εἴπῃ
β) ὡς ... ἐπαύσατο	παύσας (ὁ Θηραμένης) παυσάμενος (ὁ Θηραμένης) παυσαμένου τοῦ Θηραμένους
γ) γνούς:	ἐπειδὴ ἔγνω εἰ ἔγνω εἰ καὶ ἔγνω

 

4.  Λεξιλογικές - Σημασιολογικές ασκήσεις

1.       Να χρησιμοποιήσετε τα παρακάτω ρήματα (σύνθετα του ἵσταμαι) σε φράσεις στη ν. ελλ.,  ώστε να φαίνεται η σημασία τους: καθίσταμαι, ενίσταμαι, παρίσταμαι, ὑφίσταμαι

Για να βρείτε τη σημασία τους ακολουθήστε τη διαδρομή: www.greek-language.gr> Νέα Ελληνική > Εργαλεία> Ηλεκτρονικά Λεξικά> Λεξικό του Τριανταφυλλίδη και πληκτρολογήστε στον ειδικό χώρο τα παραπάνω ρήματα και κατόπιν το πλήκτρο «Βρες».  Σημειώστε τη σημασία τους και φτιάξτε δικές σας προτάσεις. Κατόπιν, ακολουθήστε τη διαδρομή  www.greek-language.gr> Νέα Ελληνική > Εργαλεία>Σώματα κειμένων> Παράλληλη Αναζήτηση. Πληκτρολογήστε ξανά τους τύπους και επιλέξτε  «ολόκληρη πρόταση». Τι αξιοπερίεργο βρίσκετε στα αποτελέσματα της αναζήτησης;

2.       Με ποιες λέξεις του κειμένου σχετίζονται ετυμολογικά οι παρακάτω: επιστασία, λόγος,, αθανασία, επάλειψη, προστατευτικός, αλοιφή, άνεση, απάτη, απολυμαίνω, επιστάτης, επιτροπή, λύματα, φυγή, ψήφος, απατηλά

 

---

.

Ξενοφώντας Ελληνικά, 2, 21-23

 

ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΑ, ΒΙΒΛΙΟ 2, ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2, παρ.21-23

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

Κι ο Θηραμένης και οι πρέσβεις που ήταν μαζί του, μετέφεραν αυτά στην Αθήνα. Ενώ λοιπόν έμπαιναν στην πόλη, πολύς κόσμος τους περικύκλωνε, επειδή φοβούνταν μήπως είχαν επιστρέψει άπρακτοι. Γιατί δεν χωρούσε άλλη αναβολή, εξαιτίας του πλήθους όσων χάνονταν από την πείνα. Έτσι, την επόμενη μέρα οι πρέσβεις ανακοίνωναν με ποιους όρους οι Λακεδαιμόνιοι θα έκαναν την ειρήνη. Και ο Θηραμένης αγόρευε εξ ονόματός τους (δηλ. των Λακεδαιμόνιων),λέγοντας ότι τάχα πρέπει να πεισθούν από τους Λακεδαιμόνιους και να γκρεμίσουν τα τείχη. Παρόλο όμως που κάποιοι έφερναν αντίρρηση σ’ αυτόν και πολύ περισσότεροι (τους) επιδοκίμαζαν, αποφασίστηκε να δεχτούν την ειρήνη. Ύστερα από αυτά, και ο Λύσανδρος κατέπλεε στον Πειραιά και οι εξόριστοι επέστρεφαν στην πατρίδα και τα τείχη γκρέμιζαν, ενώ αυλητρίδες έπαιζαν τον αυλό με μεγάλη προθυμία, επειδή νόμιζαν ότι εκείνη ήταν η πρώτη μέρα της ελευθερίας στην Ελλάδα.

1.  ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

1.      Στο απόσπασμα αυτό υπάρχει μια σκηνή που χαρακτηρίζεται από δραματική ένταση. Να την εντοπίσετε και να την σχολιάσετε.

2.      Γιατί κάποιοι από τους Αθηναίους αντέδρασαν στους όρους που ανακοίνωσε ο Θηραμένης; Γιατί οι περισσότεροι συμφωνούσαν;

3.      Ποιος ο ρόλος του Θηραμένη στο τελικό στάδιο υπογραφής της συμφωνίας;

4.      Ποιοι ήταν οι λόγοι που ανάγκασαν τον αθηναϊκό λαό-σχεδόν στο σύνολό του-να δεχθεί τους επαχθείς όρους της ειρήνης;

5.      ΄Όπως μας παραδίδει ο Λυσίας (Κατά Ἐρατοσθένους) ο Θηραμένης, μετά την επιτυχημένη αποστολή του, αντιμετωπίστηκε από τους Αθηναίους σαν ήρωας. Πώς κρίνετε στο θέμα αυτό τους Αθηναίους από τη μια και τον Θηραμένη από την άλλη;

6.      Πώς κρίνετε το γιορταστικό και εύθυμο κλίμα με το οποίο άρχισε το γκρέμισμα των τειχών, ο πιο επαχθής όρος της ειρήνης;

7.      Ποια χαρακτηριστικά της γραφής του Ξενοφώντα συναντάμε στις παραγράφους αυτές;

8.      «νομίζοντες ἐκεἰνην τἠν ἡμέραν τῇ Ἐλλάδι ἄρχειν τῆς ἐλευθερίας». Επαληθεύτηκαν οι προσδοκίες των Αθηναίων; Διαβάστε την επόμενη ενότητα και απαντήστε.

9.  Ποια πρόσωπα εμπλέκονται στα γεγονότα που αναφέρονται στις &21-23, σε ποιες ενέργειες προβαίνουν και πώς τα χαρακτηρίζετε  γι αυτές  τις ενέργειες;

10. « Εἰσιόντας……τῶ λιμῶ» Ποια αξία αποκτά ως προς την εξιστόρηση των γεγονότων η χρήση στο χωρίο αυτό από τον Ξενοφώντα πολλών ρηματικών τύπων που δηλώνουν διάρκεια;

11. Ποια εντύπωση προκαλεί στους αναγνώστες ο τρόπος με τον οποίο αφηγείται ο Ξενοφών την παράδοση της Αθήνας στους Σπαρτιάτες και την κατεδάφιση των τειχών; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

12.  «Ολόκληρο το απόσπασμα κυριαρχείται από διπλωματική/διαπραγματευτική δραστηριότητα.» Ποια στοιχεία το αποδεικνύουν αυτό;

13.  Τι ήταν, κατά τη γνώμη σας,  τελικά αυτό που οδήγησε την υπερδύναμη της εποχής σε αυτή την εξευτελιστική σύμβαση ειρήνης;

14. Να χωρίσετε το κείμενο σε ενότητες και να δώσετε ένα σύντομο τίτλο στην καθεμιά.

2.  Γραμματικές ερωτήσεις - ασκήσεις

1. Να ξαναγράψετε τις παρακάτω προτάσεις μεταφέροντας τους ρηματικούς τύπους στο γ΄ ενικό του ενεστώτα οριστικής και αλλάζοντας κατάλληλα όσα από τα υποκείμενα είναι αναγκαίο:

·      οἱ πρέσβεις ἐπανέφερον ταῦτα εἰς Ἀθήνας

·      τῇ δ' ὑστεραίᾳ ἀπήγγειλον οἱ πρέσβεις

·      Λύσανδρός τε κατέπλει εἰς τὸν Πειραιᾶ

τὰ τείχη κατέσκαπτον

 

2.  Να συμπληρώσετε τους άλλους βαθμούς του επιθέτου στον ίδιο τύπο:

Θετικός	Συγκριτικός	Υπερθετικός
πολύς
πολλῇ
	πλειόνων

 

3. Να εντοπίσετε τα συνηρημένα σε -έω, -ῶ ρήματα των §§ 22-23 και να γράψετε για το καθένα από αυτά: α) το β΄ ενικό και πληθυντικό πρόσωπο σε όλες τις εγκλίσεις του ενεστώτα της ίδιας φωνής, β) το απαρέμφατο και τη μετοχή του ενεστώτα της ίδιας φωνής. (Οι μετοχές να γραφούν στην ονομαστική ενικού και στα τρία γένη).

4. Να γραφεί το β΄ ενικό και πληθυντικό πρόσωπο της προστακτικής του ενεστώτα, του αορίστου και παρακειμένου των ρηματικών τύπων: νομίζοντες, ἄρχειν.

 

	Προστακτική
	Ενεστώς	Αόριστος	Παρακείμενος
νομίζοντες
ἄρχειν

 

3.  Συντακτικές ερωτήσεις - ασκήσεις

1. . Η σύνταξη του Ξενοφώντα στο απόσπασμα αυτό είναι απλή και παρατακτική ή πολύπλοκη και υποτακτική; Να ληφθεί υπόψη και ο αριθμός των δευτερευουσών προτάσεων καθώς και οι σύνδεσμοι που χρησιμοποιούνται για τη σύνδεση των προτάσεων.

2. Να δώσετε δύο μεταφραστικές εκδοχές για τα χωρία:

α) « είσιόντας δ ΄ αὐτούς»

β) «δια το πλῆθος των άπολλυμένων»

4.  Λεξιλογικές - Σημασιολογικές ασκήσεις

 1.Να εξηγήσετε τη σημασιολογική διαφορά που έχουν οι λέξεις της αρχαίας ελληνικής:  λιμός, λοιμός.

2. λέγω, χρή, περιαιρῶ (τὰ τείχη), νομίζω: Να γράψετε συνώνυμα στην αρχαία ελληνική για κάθε λέξη που δίνεται.

3. ἀπαγγέλλω: Να σχηματίσετε σύνθετα ρήματα με το ρ. ἀγγέλλω και τις προθέσεις ἀνά, κατά, ἐκ (ἐξ), παρά, πρό + ἀνά και να γράψετε με αυτά σύντομες φράσεις στη νέα ελληνική.

4. Να συσχετίσετε ετυμολογικά τις παρακάτω λέξεις με λέξεις του κειμένου: διάγγελμα, συνήγορος, ευπειθής, προαίρεση, χρειάζομαι, πλειοψηφία, δοξασία, αρχικός, ακτοπλοΐα.

5.. Με ποιες λέξεις του κειμένου έχουν ετυμολογική συγγένεια οι παρακάτω λέξεις: χυτός, πληθώρα, πίστη, ελεύθερος, αρχηγός, χώρος, χυμός, έμπρακτος, χρήσιμος, εισιτήριο, πλεονασμός, δόγμα, συναυλία.